Lennert Baerts: "What’s Not There", het nieuwe project van Brussels Jazz Orchestra

In 2026 zou Miles Davis 100 jaar zijn geworden. Ter gelegenheid daarvan slaan het Brussels Jazz Orchestra en de Amerikaanse trompettist Ambrose Akinmusire de handen ineen voor een uniek project: « (…) What’s Not There », een creatieve dialoog met de nalatenschap van Miles, waarmee tussen 23 april en 3 mei 2026 een internationale tournee wordt gemaakt.

Voor deze gelegenheid hebben Guillermo Klein en Lennert Baerts een repertoire uit de catalogus van Miles gearrangeerd. Ontmoeting met de jonge Belgische saxofonist die in 2028 Frank Vaganée zal vervangen als artistiek directeur van het BJO.


Lennert, kun je jezelf in een paar woorden voorstellen...

Ik heb saxofoon en klassieke compositie gestudeerd. Mijn eerste twee studiejaren op de saxofoon heb ik bij Frank Vaganée doorgebracht. Ik heb altijd al sax, jazz en klassiek willen combineren, maar ik moest Leuven verlaten omdat die twee niet samen gingen. Ik besloot toen bij Kurt Van Herck in Antwerpen aan te kloppen, waar ik jazz en klassiek combineerde met Wim Henderickx, de klassieke componist die enkele jaren geleden tragisch is overleden; hij was een van onze beste Belgische componisten.

Wanneer vonden de eerste contacten met het BJO plaats?

Ik ken leden van het BJO al sinds die tijd in Antwerpen. Maar ik leid ook mijn eigen groepen: Anti-Panopticon, samen met pianist Floris Kappeyne, was drie of vier jaar lang een belangrijk experimenteerterrein voor mij. Daarna kwam, denk ik, mijn eerste contact met het BJO voor ‘The Future is Now’ (red.: een formule van het BJO die in clubs toerde en jonge muzikanten in de schijnwerpers zette), in 2019 of 2020, we moesten tijdens de coronacrisis opnemen. Het was een programma waarin ze mijn composities speelden.

De allereerste keer dat ik werd gevraagd om een project te realiseren, was in Gent voor het MSK Gent, een ‘audio walk’ rond ‘Het Lammetje’ van Jan Van Eyck. Dat was de eerste keer dat Frank Vaganée mij de taak van artistiek leider toevertrouwde. Daarna belde Frank me opnieuw op om hem als artistiek leider bij het BJO te volgen, dat was in 2018.

Lennert Baerts © Betty Vanlangendonck

Het ging dus allemaal heel snel met het BJO...

Ja, het is allemaal heel snel gegaan voor mij. Vooral omdat ik pas op mijn achttiende ben begonnen met muziekstudies. Tot mijn zeventiende was ik profvoetballer, keeper bij Genk. Drie maanden voor mijn toelatingsexamen in Leuven raakte ik geblesseerd en heeft Lieven Cambré van het Muze Jazz Orchestra me voorbereid op dat toelatingsexamen voor de klas van Frank.

Vertel ons eens hoe dit project rond Miles Davis tot stand is gekomen...

Het gebeurde toen we in New York waren. We hadden het over de honderdste verjaardag van Miles Davis. Moesten we iets doen? Natuurlijk! Maar tegelijkertijd is hij zo’n grote naam in de jazzgeschiedenis dat we niet zomaar iets konden doen! We moesten voorzichtig zijn. Wie kon hem vertegenwoordigen? We waren toen in New York voor de Jazz Conference, en de naam Ambrose Akinmusire kwam in ons op. We hebben ter plekke contact opgenomen met zijn management en alles ging heel snel. Het is dus in de Verenigde Staten beslist. Er moesten natuurlijk nog heel wat zaken geregeld worden.

Zoals ?

Welke kant van Miles zouden we benaderen? Wat zou de artistieke visie van het project worden?... Maar het zaadje was al binnen een paar dagen geplant, wat ontzettend snel is. Meestal is er bij dit soort projecten een lange aanloopfase, maar hier zeiden we: ‚Laten we het doen!‘… En een week later stond de tournee al op het programma!

De periode waar je het over hebt, is die vanaf de jaren ’60, de elektrische periode?

Ik zou zeggen dat het nog niet helemaal het elektrische tijdperk is. Het begint met albums die in de jaren 60 zijn uitgebracht, maar in de jaren 50 zijn opgenomen. Ik bedoel albums als ‘ESP’, nummers als ‘Little One’ en ‘Riot’ die ons hebben geïnspireerd, vooral Guillermo Klein en mij, het album ‘Live in Europe’ uit 1967, maar dat veel nummers bevat die…

Oudere…

Ja, precies. Ik denk dat het voor de meesten van ons begint met het tweede grote kwintet, vooral vanaf het moment dat mensen als Chick Corea en Dave Holland ten tonele verschenen, en al die legendarische figuren, mensen als Hermeto Pascoal die hun eigen „sfeer“ aan de sound hebben toegevoegd.

En een muzikant als Ambrose Akinmusire past in die traditie…

Ja! Ik denk dat Miles nooit in de voetsporen van een andere muzikant is getreden. En dat is precies wat de groten, zoals Ambrose, doen. Ze weten precies wat Miles heeft gedaan. Ambrose kent en begrijpt alle platen van Miles. Hij kent ze tot in de kleinste details, het is zelfs beangstigend! En hij gaat er zijn intenties, zijn geest en zijn kracht in leggen en deze muziek spelen door er zijn eigen draai aan te geven.

Hoewel de beslissing om dit project te doen snel genomen werd, verliep het creatieve proces veel trager, omdat artistieke beslissingen tijd vergen, alles moet worden afgewogen, in evenwicht gebracht… En daarin was Ambrose ongelooflijk: de verbinding leggen tussen het verleden en de toekomst, tussen licht en duisternis, dat is het perfecte evenwicht. Persoonlijk denk ik echt dat de manier waarop hij zich gedraagt, zijn relatie tot zijn vak als muzikant, ervoor zorgt dat zijn geluid zo persoonlijk is. Je moet ook een orkest ‘samenstellen (compose an orchestra)’ – in het Engels krijgt dit woord zijn volle betekenis – Miles kiest wie hij in zijn band wil, met zijn geluid, zijn ideeën: daarna gaat het erom hoe je een zo breed mogelijk muzikaal bereik kunt bereiken. Miles begon met bebop, cool jazz, tot hij bij zijn tweede grote kwintet kwam, waar hij steeds persoonlijker werd.

Vanaf dat moment stelt u samen met het BJO het repertoire samen…

Laten we zeggen dat het vanaf dat moment, zowel muzikaal als qua materiaal, goed bij elkaar past en heel goed werkt. De nummers uit eerdere periodes waren moeilijker te combineren. Vervolgens heb ik een lijst opgesteld met zo’n dertig nummers.

Er wordt een tournee georganiseerd voor dit programma: wordt er ook een opname gepland?

Dat zou kunnen. In een ideale wereld zouden we later graag een album willen opnemen, maar dat hangt van veel dingen af. De muziek is er, we zullen zien hoe de tour verloopt… En wie weet?

Interview © Jean-Pierre Goffin (vrije vertaling: Jos Demol) - foto’s © Gerard Beckers / Betty Vanlangendonck / Balazs Gardi
In samenwerking met JazzMania

Concerten :
1 mei 2026 - 20u30 - Zaal Henry Le Boeuf, Bozar, Brussel (B)
2 mei 2026 - 20u - Koninklijke Stadsschouwburg, Brugge (B)